Aanbieding

Inleiding
U ontvangt hierbij de Programmabegroting 2027-2030. Dit is de eerste programmabegroting van de nieuwe bestuursperiode. Het coalitieakkoord 2026-2030 'Ooststellingwerf B(l)oeit!' is verwerkt in deze begroting. De teksten uit het collegeakkoord zijn overgenomen in de begroting en waar nodig aangevuld (met o.a. bestaand beleid). We hebben in deze begroting rekening gehouden met de inhoud van de raadsagenda. De financiële uitwerking van het collegeakkoord en andere voorstellen nieuw beleid staan in het hoofdstuk ‘nieuw beleid’.

Vertrekpunt programmabegroting
Het vertrekpunt voor het opstellen van deze begroting is de Kaderbrief 2027-2030 en de mededeling over de gevolgen van de Meicirculaire 2026. De besluiten uit de kaderbrief en de meicirculaire zijn primitief in deze begroting verwerkt. Het gaat daarbij om de besluiten over de voorjaarsrapportage 2026 en een aantal besluiten over nieuw beleid die zijn genomen. Ook zijn de ramingen geactualiseerd. Hierbij zijn de uitgangspunten gebruikt die in de Kaderbrief 2027-2030 zijn vastgesteld.

In onderstaande tabel staat het begrotingsperspectief voor de komende jaren. Het perspectief is ten opzichte van het perspectief uit de kaderbrief 2027 en brief over de meicirculaire 2026 voor de eerste jaren naar beneden bijgesteld en voor de laatste jaarschijf (2030) naar boven. Dit heeft diverse oorzaken, de grootsten staan hieronder genoemd:

• De algemene uitkering is voor het jaar 2030 en verder aangepast. Dit komt doordat bij de meicirculaire een jaarschijf toe wordt gevoegd aan de berekening. Toen is niet geconstateerd dat de beginstand van het jaar 2030 (verschil € 1,3 miljoen positief) afweek van het jaar daarvoor (2029). Daarnaast is de ruimte onder het BTW-compensatiefonds (BCF) lager geworden. Dit zorgt voor een nadeel. 
  
• Er is een voordeel omdat niet het volledige bedrag nodig was voor loon en prijscompensatie. 
• Er is een nadeel bij de afschrijvingen. Het renteomslagpercentage is verlaagd. Hierdoor nemen de afschrijvingskosten toe bij investeringen die op annuïtaire basis worden afgeschreven. Daarnaast zijn een aantal investeringen opgeschoven. Dit zorgt voor een voordeel. 
• Daarnaast zijn er hogere bijdragen voor de gemeenschappelijke regelingen en verwachten we meer baten omgevingsvergunningen. De reiskostenvergoeding woon-werk is verhoogd en we betalen wachtgeld voor een oud-wethouder.

Nieuw beleid
Normaal gesproken is de kaderbrief het moment waarop nieuw beleid wordt afgewogen en afgezet tegen het nieuwste financiële perspectief. Dit jaar waren er gemeenteraadsverkiezingen en is er een nieuw college gevormd. Daarom was de kaderbrief 2027 beleidsarm. De voorstellen voor nieuw beleid staan in deze begroting in het hoofdstuk ‘Nieuw beleid’. Een deel van deze voorstellen komt uit het coalitieakkoord. We maken onderscheid tussen nieuw beleid dat zorgt voor een lager resultaat en nieuw beleid waarvoor al geld beschikbaar is. Dit laatste kan gaan om meerjarige of eenmalige kosten.

Ons financieel perspectief is voor de eerste jaren niet voldoende om al deze voorstellen nieuw beleid op te vangen. Vanaf het jaar 2030 hebben we een beter financieel perspectief. Met deze voorstellen accepteren we een negatief begrotingssaldo in de jaren 2027 t/m 2029. Bij de verschillende jaarrekeningen zal dit een onttrekking aan de algemene reserve tot gevolg hebben. Het laatste jaar is structureel sluitend. Een klein doorkijkje naar 2031 geeft hetzelfde beeld. Dit neemt niet weg dat wij kritisch hebben gekeken naar de voorstellen die zijn gedaan. Daarnaast nemen we ook de komende maanden de tijd om kritisch naar de (reguliere) uitgaven in de begroting te kijken en deze tegen het licht te houden.

Tot slot
We zijn blij dat we voor de lange termijn een sluitende begroting kunnen presenteren. Met deze begroting en de plannen voor de komende jaren gaan we samen aan de slag. Zo werken we aan een b(l)oeiend Ooststellingwerf.