Begrotingspositie 2027-2030

Vertrekpunten programmabegroting 2027-2030

Vertrekpunten Programmabegroting 2027-2030

Terug naar navigatie - Vertrekpunten programmabegroting 2027-2030 - Vertrekpunten Programmabegroting 2027-2030

Kaderbrief 2027-2030
De vertrekpunten zijn vastgelegd in de kaderbrief 2027-2030. U heeft kennis kunnen nemen van het meerjarenperspectief en de uitkomsten van de Meicirculaire 2026 over de algemene uitkering uit het Gemeentefonds. Daarnaast heeft u ingestemd met de uitgangspunten voor de begroting. De besluiten uit de kaderbrief en de meicirculaire zijn primitief in de programmabegroting verwerkt. 

Structurele besluiten vanuit de Kaderbrief 2027: 

  • Aanpassing tarief toeristenbelasting (+€ 30.000)
  • Lokale regiomarketing (- € 50.000)
  • Kunstgrasveld Oosterwolde (Krediet € 912.000 , kapitaallasten - € 92.000)
  • Nieuwe werkomgeving raadsleden (- € 31.000)
  • Managementassistent VTH (- € 26.000)
  • Rentelasten (- € 440.000 in 2027 en - € 810.000 vanaf 2028)

Uitgangspunten op basis van bestaand beleid

Uitgangspunten op basis van bestaand beleid

Terug naar navigatie - Uitgangspunten op basis van bestaand beleid - Uitgangspunten op basis van bestaand beleid

De laatst verschenen circulaire van de algemene uitkering uit het Gemeentefonds is de Meicirculaire 2026. De definitieve uitkomsten van de Septembercirculaire 2026 delen wij u mee voorafgaand aan de behandeling van de begroting. De onderdelen van het financieel perspectief uit de kaderbrief 2027-2030 zijn primitief in deze begroting verwerkt. 

We hebben bij de primitieve ramingen rekening gehouden met de hierna genoemde uitgangspunten:

  • De Meicirculaire 2026 is de basis.
  • De ramingen voor de jaarschijf 2027 zijn gebaseerd op de ramingen zoals die zijn opgenomen in de meerjarenbegroting 2026-2029.
  • Autonome ontwikkelingen zijn in de ramingen verwerkt.
  • De ramingen voor bijdragen aan gemeenschappelijke regelingen zijn gebaseerd op (concept)begrotingen 2027-2030 van deze regelingen voor zover deze bekend waren.
  • Het uitgangspunt bij wettelijke taken is dat we ons hierbij beperken tot de middelen die het Rijk hiervoor (extra) beschikbaar stelt. Bijvoorbeeld binnen het Gemeentefonds of specifieke uitkeringen. Regelingen met een open einde karakter vormen hierbij een risico. 


Daarnaast hebben we (in de primitieve ramingen) rekening gehouden met de volgende uitgangspunten die u bij de Kaderbrief 2027-2030 heeft vastgesteld:

  • Lonen + 3% (incl. pensioenpremie)
  • Prijzen + 2,1%
  • OZB + 2,1%
  • Forensenbelasting + 2,1%
  • Leges + 2,1%
  • Afvalstoffenheffing 100% kostendekking
  • Rioolrechten 100% kostendekking
  • Toeristenbelasting € 1,20 en € 1,95 per persoon per nacht


Bovenstaande begrotingsuitgangspunten zijn gebaseerd op bestaand beleid. Waar nodig is hieronder een toelichting gegeven op deze uitgangspunten. 

Lonen en prijzen
De budgetten ramen wij reëel in relatie tot de doelstelling en/of het beoogd effect. Automatische prijscompensatie voor uitbestede werkzaamheden en leveranties passen wij niet toe. De subsidies en bijdragen worden wel verhoogd. Voor het eerstvolgende begrotingsjaar (2027) gaan wij uit van lopende prijzen en daarna (2028 tot en met 2030) van constante prijzen. Hieronder staat hoe we om gaan met de verschillende indexaties:

  1. Eigen lonen: Gebaseerd op het vastgestelde uitgangspunt in de kaderbrief. Het percentage is gebaseerd op de gewogen cao-loon bedrijven en overheidsindex.
  2. Eigen opbrengsten (belastingen, leges, huren, pachten etc.): Gebaseerd op het vastgestelde uitgangspunt in de kaderbrief. Het percentage is gebaseerd op de nationale prijsindex.
  3. Budgetten sociaal domein: De budgetten van het sociaal domein worden geïndexeerd met het Overheidsbijdrage arbeidsontwikkeling (OVA) percentage op basis van 90% lonen en 10% prijzen. Dit geldt voor budgetten waarin de kosten hoofdzakelijk te herleiden zijn naar loonkosten (dus niet de woningaanpassingen).  
  4. Subsidies: Deze worden geïndexeerd met het percentage voor prijzen zoals in de kaderbrief vastgesteld. Subsidies waarmee overwegend loonkosten worden betaald worden geïndexeerd door voor 80% het loonindexpercentage toe te passen en voor 20% het prijsindexpercentage.
  5. Reguliere budgetten: Deze budgetten worden niet standaard geïndexeerd. 
  6. Bijdrage gemeenschappelijke regelingen: Dit is gebaseerd op de begrotingen van de GR-en.  
  7. Voorzieningen: De hoogte van de voorzieningen worden niet jaarlijks geïndexeerd. Bij het opnieuw vaststellen van de onderbouwing (meerjarenonderhoudsplan bijvoorbeeld) van de voorziening wordt een nieuwe actuele doorrekening gemaakt. Waar eventueel een hogere benodigde voorziening uit kan komen.  
  8. Investeringskredieten: Investeringskredieten worden niet jaarlijks automatisch geïndexeerd. Uitzondering hierop zijn de investeringen die voortkomen uit het accommodatiebeleid.  
  9. Overige budgetten: Er zijn een aantal budgetten die op een andere manier worden geïndexeerd. Hier liggen aparte overeenkomsten/contracten onder. Het gaat dan o.a. om:
    • Huur onderwijsgebouwen/MFA’s etc: geïndexeerd op basis van een onderwijs gerelateerd kengetal.  
    • Exploitatiesubsidies sportcomplexen: op basis van afzonderlijke contracten.  
    • Bijdragen voor bijvoorbeeld Omrin/Caparis: op basis van overeenkomsten. 


Onroerendezaakbelasting (OZB)
Jaarlijks wordt de opbrengst OZB geïndexeerd. Bij een algehele waardedaling of waardestijging van de onroerende zaken, verhogen of verlagen wij het tarief van OZB, om de begrote opbrengst te realiseren. Bij de kaderbrief 2025 heeft de raad besloten om de opbrengst OZB woningen en niet woningen beide met € 100.000 te verhogen in 2027 en met € 200.000 in 2028 (€ 200.000 en € 400.000 in totaal). Bij het berekenen van de opbrengst OZB woningen houden we rekening met areaaluitbreiding en waar nodig ook met areaalvermindering.  

Forensenbelasting 
Voor 2027 is de opbrengst geïndexeerd. 

Rioolrechten
In september 2025 is het Water- en rioleringsprogramma (Wrp) 2025-2029 door de raad vastgesteld. Deze wordt iedere vijf jaar herzien. In het bijbehorende kostendekkingsplan staat hoe de heffing zich ontwikkelt in deze periode. Aan het einde van elk jaar stelt de gemeenteraad de tarieven van de heffing voor het volgende jaar definitief vast. Dit gebeurt op basis van kostendekking. Het tarief dekt daarmee alle kosten die met watertaken gepaard gaan. Onderdeel van het huidige Wrp is, op basis van het kostendekkingsplan, de rioolheffing jaarlijks te laten stijgen met 3,5% (boven op de reguliere inflatiecorrectie) om toekomstige investeringen in de riolering te kunnen blijven dekken en om uitdagingen op het gebied van klimaatverandering het hoofd te bieden.  

Afvalstoffenheffing
Het uitgangpunt is 100% kostendekkendheid. Voor de afvalstoffenheffing is een egalisatiereserve beschikbaar.  

Toeristenbelasting
Er is een tarief voor overnachtingen in kampeermiddelen op kampeerterreinen en in kampeerboerderijen en een tarief voor andere verblijfsaccommodaties. De tarieven komen op € 1,20 en € 1,90 persoon per nacht. Hiermee sluiten we aan bij het advies van het Recreatieschap Drenthe. 

Begrotingsresultaat

Begrotingsresultaat

Terug naar navigatie - Begrotingsresultaat - Begrotingsresultaat

In dit hoofdstuk staat het financiële perspectief. Het laatst bekende perspectief komt uit de brief over de meicirculaire 2026 (mededeling #2246 van 23 juni 2026). Het huidige perspectief voor de komende jaren is voor de eerste jaren lager en voor het laatste jaar dan het laatst gepresenteerde perspectief. Dit komt vooral door onderstaande oorzaken:

  • De algemene uitkering is voor het jaar 2030 en verder aangepast. Dit komt doordat bij de meicirculaire een jaarschijf toe wordt gevoegd aan de berekening. Toen is niet geconstateerd dat de beginstand van het jaar 2030 (verschil € 1,3 miljoen positief) afweek van het jaar daarvoor (2029). Daarnaast is de ruimte onder het BTW-compensatiefonds (BCF) lager geworden. Dit zorgt voor een nadeel. 
  • Er is een voordeel omdat niet het volledige bedrag nodig was voor loon en prijscompensatie. 
  • Er is een nadeel bij de afschrijvingen. Het renteomslagpercentage is verlaagd. Hierdoor nemen de afschrijvingskosten toe bij investeringen die op annuïtaire basis worden afgeschreven. Daarnaast zijn een aantal investeringen opgeschoven. Dit zorgt voor een voordeel. 
  • Daarnaast zijn er hogere bijdragen voor de gemeenschappelijke regelingen en verwachten we meer baten omgevingsvergunningen. De reiskostenvergoeding woon-werk is verhoogd en we betalen wachtgeld voor een oud-wethouder.

Het begrotingsresultaat voor de jaren 2027 tot en met 2030 is opgenomen in onderstaande tabel. Het begrotingsperspectief is gecorrigeerd met het saldo van incidentele baten en lasten om zo het structurele begrotingsperspectief aan te geven (in bijlage D staat een overzicht van de geraamde incidentele baten en lasten). Daaronder zijn ook de financiële gevolgen van de voorstellen nieuw beleid opgenomen. Een toelichting op het nieuw beleid vindt u in het volgende hoofdstuk. 

De uitkomsten van de Septembercirculaire 2026 zijn nog niet verwerkt in deze programmabegroting. Voor de begrotingsbehandeling informeren wij u hierover.

x € 1.000
Begrotingsperspectief Begroting MJB MJB MJB
2027 2028 2029 2030
Baten en lasten
Lasten exclusief mutaties reserves -104.378 -102.371 -101.375 -100.419
Baten exclusief mutaties reserves 103.116 101.391 100.313 101.359
Geraamd saldo van baten en lasten -1.263 -979 -1.061 941
Toevoegingen reserves - - - -
Onttrekkingen reserves 1.700 1.279 1.278 697
Geraamd Resultaat 438 300 216 1.638
Incidentele lasten incl. incidentele toevoegingen reserves -1.436 -1.015 -1.014 -433
Incidentele baten incl. incidentele onttrekkingen reserves 1.436 1.015 1.014 433
Totaal structureel begrotingsperspectief 438 300 216 1.638
Voorstellen nieuw beleid structureel -1.091 -938 -785 -785
Totaal begrotingsperspectief na nieuw beleid structureel -653 -638 -569 853